Tadeusz Teodor Zaremba Skrzyński

Rodzina Skrzyńskich Zarebów » Tadeusz Teodor Zaremba Skrzyński

   Tadeusz Teodor Zaremba Skrzyński (XVI pok.) dziedzic dóbr Zagórzany, Łużnej, Moszczenicy, Woli, Rozenbarku, Sietnicy i Krygu, członek Stanów galicyjskich od roku 1818. Za żonę miał Julią Jaźwińską herbu Grzymała. Ze związku tego na świat przyszło dwoje dzieci: Władysław i Helena. W latach 1834-1839 roku wybudował w Zagórzanach pałac w stylu neogotyckim, z licznymi bogatymi wykuszami, basztami i wieżyczkami wg projektu włoskiego architekta Franciszka Marii Lanciego. Wokół rósł już wówczas wielki park krajobrazowy w stylu angielskim. Zdobiły go rzadkie południowe drzewa oraz oranżeria.
W jednej z publikacji możemy przeczytać: “... Tadeusz Skrzyński był przykładem liberała, który “pracą organiczną wśród ludu” zamierzał szerzyć oświatę oraz podnosić poziom kulturalny wsi galicyjskiej. W Zagórzanach istniała szkoła i szpital dla chłopów, zaś Skrzyński uposażał sześć córek chłopskich i sześciu synów wyprawiał na naukę rzemiosła, a gdy byli zdolni – nawet na studia zagraniczne. ...”
Szerząc oświatę wśród ludu, podnosząc poziom kulturalny i gospodarczy ówczesnej wsi galicyjskiej, był zdania, że dla włościan robi znacznie więcej niż ci, którzy tylko głosili hasła równouprawnienia i uwłaszczenia chłopów.
Podczas rabacji chłopskiej 1846 roku dwór i jego mieszkańców ocalił zagórzański proboszcz stając na drodze, naprzeciwko groźnej fali wzburzonego chłopstwa spieszącego po splądrowaniu dworu w Łużnej do Zagórzan. W miejscu gdzie się to stało (niedaleko kościoła), stoi obecnie przy drodze kapliczka św. Jana Nepomucena. Zrujnowany finansowo przez rewolucje chłopską stracił dziedziczne majątki min. Zagórzany. Zmarł w 1857 roku.


Źródło: "Złota Księga Szlachty Polskiej"  Teodor Żychliński  Poznań 1898.